Bạn đang lặp đi lặp lại việc: copy số liệu từ Shopee sang Excel, gửi email tóm tắt mỗi tối thứ Sáu, hoặc cập nhật Google Sheets khi có đơn hàng mới. Mỗi việc mất 15-30 phút - nhân với 52 tuần là 26 giờ mỗi năm cho 1 việc.
Make (trước đây là Integromat) tự động hóa tất cả những việc đó - không cần viết một dòng code.
Make là gì?
Make là nền tảng "iPaaS" (Integration Platform as a Service) - ngôn ngữ kỹ thuật để chỉ phần mềm giúp các app khác nhau kết nối với nhau.
Bạn tạo "scenario" - chuỗi bước tự động. Ví dụ: "Khi có file mới trong Google Drive - tóm tắt bằng ChatGPT - gửi tóm tắt qua email cho tôi."
Giao diện kéo thả, không cần code. Phần phức tạp là hiểu logic của workflow mình muốn xây.
Ví dụ ứng dụng thực tế cho startup
Báo cáo tuần tự động
Bài toán: Mỗi sáng thứ Hai, bạn cần tóm tắt doanh số tuần trước từ Google Sheets gửi cho toàn team qua Gmail.
Workflow Make:
- Mỗi thứ Hai 7h sáng - trigger theo lịch
- Đọc dữ liệu từ Google Sheets tab "Doanh thu tuần"
- Gửi email Gmail với nội dung được format sẵn
Thời gian setup: 30-45 phút lần đầu. Sau đó tự chạy mỗi tuần.
Thông báo khi stock xuống thấp
Bài toán: Khi tồn kho một SKU xuống dưới ngưỡng an toàn, bạn muốn nhận cảnh báo ngay.
Workflow Make:
- Mỗi ngày 8h sáng - đọc Google Sheets tồn kho
- Kiểm tra: SKU nào có số lượng < ngưỡng đặt trước?
- Nếu có - gửi thông báo Zalo hoặc email liệt kê SKU cần nhập hàng
Tóm tắt feedback khách hàng tự động
Bài toán: Khách để lại review trên Shopee. Bạn muốn đọc tóm tắt tất cả review mới mỗi ngày thay vì vào từng trang.
Workflow Make:
- Mỗi tối - đọc Google Sheets (bạn export review từ Shopee vào đây)
- Gửi toàn bộ review mới qua OpenAI/Claude để tóm tắt
- Gửi tóm tắt vào email hoặc Slack
Đồng bộ form với CRM
Bài toán: Khách điền form Tally hoặc Google Form để xin tư vấn. Bạn muốn thông tin đó tự động vào Google Sheets và gửi email xác nhận cho khách.
Workflow Make:
- Khi có submission mới trong Tally
- Thêm dữ liệu vào Google Sheets
- Gửi email cảm ơn cho khách với nội dung cá nhân hóa
Giá của Make
- Miễn phí: 1.000 operations/tháng, không giới hạn số scenario - đủ thử và dùng nhẹ
- Core (9 USD/tháng): 10.000 operations/tháng - phù hợp hầu hết startup
- Pro (16 USD/tháng): 10.000 operations + tính năng nâng cao
"Operation" là mỗi lần một module trong scenario chạy. Scenario gửi email mỗi tuần tốn khoảng 3-4 operations - với gói miễn phí bạn có thể chạy 250 lần/tháng.
So sánh Make với Zapier
Make và Zapier làm việc tương tự. Sự khác biệt chính:
- Make linh hoạt hơn, giao diện phức tạp hơn nhưng mạnh hơn cho workflow nhiều bước
- Zapier dễ dùng hơn, phù hợp cho workflow đơn giản, nhưng đắt hơn ở gói trả phí
- Giá: Make rẻ hơn đáng kể - gói Core $9 vs Zapier Starter $20 với cùng nhu cầu
Nếu mới bắt đầu và workflow của bạn đơn giản: Zapier học nhanh hơn. Nếu cần workflow phức tạp với điều kiện nhiều nhánh: Make mạnh hơn.
Bắt đầu từ đâu?
- Đăng ký miễn phí tại make.com
- Chọn một việc lặp lại bạn đang làm tay - đơn giản nhất có thể
- Xem tutorial trên YouTube: tìm "Make automation tutorial beginner"
- Xây scenario đầu tiên - cho phép mình mất 1-2 giờ để hiểu cách hoạt động
- Chạy thử và kiểm tra kết quả
Tuần đầu sẽ thấy khó. Tuần thứ 2 bắt đầu quen. Sau 1 tháng bạn sẽ tìm ra 5-10 việc khác cần tự động hóa.
Lưu ý quan trọng: Automation tốt nhất cho những việc lặp lại và có quy tắc rõ ràng. Không nên tự động hóa những quyết định cần phán đoán của con người - ví dụ "có nên phê duyệt đơn hàng này không" hay "nên phản hồi khách hàng phàn nàn này thế nào".
Đọc tiếp
Airtable: cách dựng kho dữ liệu đủ dùng cho startup mà không cần lập trình.
Airtable nằm giữa Google Sheets và database thật - linh hoạt như spreadsheet nhưng mạnh hơn về cấu trúc dữ liệu và tự động hóa. Phù hợp cho CRM, quản lý dự án, và nhiều bài toán dữ liệu của startup.
Đọc bàiCursor AI: viết code bằng ngôn ngữ tự nhiên - founder không phải developer có dùng được không?
Cursor là IDE (phần mềm viết code) tích hợp AI mạnh nhất hiện nay. Câu hỏi thực tế: founder không biết lập trình có dùng được để build công cụ nội bộ không?
Đọc bàin8n: tự động hóa dữ liệu mã nguồn mở - chi phí thấp hơn Make và Zapier
n8n là công cụ automation mã nguồn mở cho phép bạn tự host - chi phí thấp hơn Make và Zapier khi scale, với khả năng tùy biến cao hơn. Phù hợp khi bạn cần automation phức tạp mà không muốn trả nhiều tiền.
Đọc bài